Wanneer een medewerker zich ziek meldt, krijg je als werkgever vaak te maken met een arboarts of bedrijfsarts. Hoewel deze termen regelmatig door elkaar worden gebruikt, betekenen ze niet hetzelfde. Er zijn belangrijke verschillen in opleiding, bevoegdheden en verantwoordelijkheden.
Daarnaast ben je als werkgever wettelijk verplicht om deskundige ondersteuning te regelen bij ziekteverzuim en arbeidsomstandigheden. Maar wat houdt die verplichting precies in? En wanneer schakel je een arboarts of bedrijfsarts in?
In deze blog leggen we het uit.
Wat is een arboarts?
Een arboarts is meestal een BIG-geregistreerde basisarts die werkzaam is binnen een arbodienst of arbodienstverlener. Een arboarts houdt zich bezig met de begeleiding van werknemers die ziek zijn of gezondheidsklachten hebben die verband houden met hun werk.
Een arboarts heeft geen medische specialisatie in de bedrijfsgeneeskunde gevolgd. Daarom werkt een arboarts altijd onder supervisie en verantwoordelijkheid van een bedrijfsarts. De bedrijfsarts blijft eindverantwoordelijk voor de medische begeleiding van werknemers.
In de praktijk wordt de term arboarts regelmatig gebruikt als verzamelnaam voor artsen die werkzaam zijn binnen een arbodienst. Juridisch is er echter een duidelijk onderscheid tussen een arboarts en een geregistreerde bedrijfsarts.
Wat is een bedrijfsarts?
Een bedrijfsarts is een arts die na de basisopleiding een erkende medische specialisatie in de bedrijfsgeneeskunde heeft gevolgd. Deze specialist beschikt over uitgebreide kennis van arbeid, gezondheid, preventie en re-integratie.
De bedrijfsarts ondersteunt zowel werkgevers als werknemers bij onder andere:
- ziekteverzuim;
- arbeidsongeschiktheid;
- re-integratie;
- preventie van gezondheidsklachten;
- duurzame inzetbaarheid;
- arbeidsomstandigheden.
Daarnaast beoordeelt de bedrijfsarts de belastbaarheid van een werknemer en adviseert hij of zij welke werkzaamheden nog verantwoord kunnen worden uitgevoerd.
Wat is het verschil tussen een arboarts en een bedrijfsarts?
Het belangrijkste verschil zit in de opleiding en de wettelijke verantwoordelijkheid.
Een arboarts is een basisarts die veel werkzaamheden rondom ziekteverzuim kan uitvoeren, maar altijd onder begeleiding van een bedrijfsarts. De bedrijfsarts is de medisch specialist en blijft eindverantwoordelijk voor de bedrijfsgeneeskundige zorg.
Dat betekent dat een arboarts bijvoorbeeld spreekuren kan houden of medische informatie kan verzamelen, terwijl de bedrijfsarts verantwoordelijk blijft voor de uiteindelijke medische beoordeling en de adviezen richting werkgever en werknemer.
Wanneer schakel je een bedrijfsarts in?
Wanneer een medewerker zich ziek meldt, ben je als werkgever verantwoordelijk voor een goede begeleiding van het ziekteverzuim. Daarbij speelt de bedrijfsarts een belangrijke rol.
Een bedrijfsarts kan onder andere worden ingeschakeld voor:
- langdurig ziekteverzuim;
- het beoordelen van de belastbaarheid van een werknemer;
- het opstellen van de probleemanalyse volgens de Wet verbetering poortwachter (uiterlijk in de zesde ziekteweek);
- advies over passend werk en re-integratie;
- vragen over werkgerelateerde gezondheidsklachten;
- preventief advies om ziekteverzuim te voorkomen.
Daarnaast heeft iedere werknemer het recht om de bedrijfsarts te bezoeken tijdens het preventieve spreekuur. Hiervoor hoeft een werknemer zich niet eerst ziek te melden. Zo kunnen gezondheidsproblemen die samenhangen met het werk vaak in een vroeg stadium worden besproken.
Is een arbodienst of bedrijfsarts verplicht?
Ja.
Volgens de Arbowet is iedere werkgever verplicht om deskundige ondersteuning te regelen op het gebied van gezond en veilig werken. Daarbij moet altijd toegang bestaan tot een bedrijfsarts voor de wettelijke bedrijfsgeneeskundige taken.
Werkgevers kunnen hiervoor kiezen uit twee mogelijkheden.
Vangnetregeling
De meeste werkgevers sluiten een overeenkomst af met een gecertificeerde arbodienst. Deze arbodienst verzorgt de begeleiding bij ziekteverzuim en biedt toegang tot verschillende deskundigen, waaronder een bedrijfsarts.
Maatwerkregeling
Werkgevers kunnen er ook voor kiezen om de deskundige ondersteuning zelf te organiseren. Dit wordt de maatwerkregeling genoemd.
Hiervoor gelden wel aanvullende voorwaarden. Zo moeten hierover afspraken zijn gemaakt met de ondernemingsraad, personeelsvertegenwoordiging of via de cao. Ook bij een maatwerkregeling moet een bedrijfsarts beschikbaar zijn voor de wettelijke taken.
Het basiscontract is verplicht
Iedere werkgever is verplicht een basiscontract af te sluiten met een bedrijfsarts of arbodienst.
In dit basiscontract worden onder andere afspraken gemaakt over:
- begeleiding bij ziekteverzuim;
- ondersteuning volgens de Wet verbetering poortwachter;
- het preventieve spreekuur;
- de mogelijkheid voor werknemers om een second opinion aan te vragen;
- de samenwerking tussen werkgever, bedrijfsarts en arbodienst.
Met een basiscontract wordt gewaarborgd dat werknemers altijd toegang hebben tot onafhankelijke bedrijfsgeneeskundige zorg.
De Wet verbetering poortwachter
Bij langdurig ziekteverzuim moeten werkgever en werknemer samen werken aan een succesvolle terugkeer naar werk.
De bedrijfsarts vervult hierin een belangrijke rol. Zo stelt hij of zij uiterlijk in de zesde ziekteweek de probleemanalyse op en adviseert over de mogelijkheden voor re-integratie.
Werkgever en werknemer blijven gezamenlijk verantwoordelijk voor het uitvoeren van de gemaakte afspraken en het bevorderen van een passende terugkeer naar de werkvloer.
Waarom is goede arbobegeleiding belangrijk?
Goede arbobegeleiding helpt niet alleen om te voldoen aan de wettelijke verplichtingen, maar levert ook veel voordelen op voor jouw organisatie.
Denk bijvoorbeeld aan:
- minder ziekteverzuim;
- een snellere re-integratie;
- deskundig advies bij gezondheidsvragen;
- ondersteuning bij preventie;
- een veilige en gezonde werkomgeving;
- meer duurzame inzetbaarheid van medewerkers.
Door tijdig deskundige ondersteuning in te schakelen, verklein je de kans op langdurig verzuim én voorkom je problemen tijdens een eventuele beoordeling door het UWV.
Conclusie
Hoewel de termen arboarts en bedrijfsarts vaak door elkaar worden gebruikt, is er juridisch een belangrijk verschil. Een arboarts is een basisarts die werkzaamheden uitvoert onder supervisie van een bedrijfsarts. De bedrijfsarts is de medisch specialist die eindverantwoordelijk is voor de bedrijfsgeneeskundige begeleiding van werknemers.
Als werkgever ben je verplicht om deskundige ondersteuning te organiseren en een basiscontract af te sluiten met een bedrijfsarts of arbodienst. Daarmee voldoe je aan de Arbowet én zorg je voor een professionele begeleiding van je medewerkers bij ziekteverzuim, preventie en re-integratie.
Een goede arbobegeleiding is niet alleen een wettelijke verplichting, maar ook een investering in gezonde, betrokken en duurzaam inzetbare medewerkers.
Heb je vragen over ziekteverzuim, werkgeversverplichtingen of de samenwerking met een arbodienst? Wij denken graag met je mee.


